Loading...

انقلاب اسلامی و اعتیاد

اعتیاد در ایران موضوعی است که سال‌ ها مورد توجه حکومت ایران و کارشناسان بوده‌است. مصرف مواد مخدر در ایران از دوره صفویان و با رواج یافتن کشت خشخاش گسترش یافت در دوره قاجاریان تولید و مصرف مواد مخدر در ایران افزایش یافت و حکومت هم از آن حمایت می‌کرد کشت و فروش تریاک توسط حکومت تا سال ۱۳۲۰ خورشیدی و خروج رضاشاه از ایران ادامه داشته‌است. پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، قوانین کیفری برای مبارزه با مواد مخدر تصویب و کشت خشخاش در ایران متوقف شد.
انقلاب اسلامی و اعتیاد

دو سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی یعنی در سال ۱۳۵۹ هجری شمسی لایحه قانونی تشدید مجازات و اقدامات تأمینی و درمانی برای مداوا و اشتغال به کار معتادان در ۲۵ ماده به تصویب رسید.

آمار موجود حاکی از تعداد مصرف کنندگان بالای مواد مخدر در ایران است.

ستاد مبارزه با مواد مخدر تعداد استفاده کنندگان مواد مخدر را در سال ۱۳۸۰ حدود یک میلیون و صد و پنجاه هزار نفر و تعداد مصرف‌ کنندگان تفننی و نیم معتاد را حدود ۸۸۰ هزار نفر اعلام نموده است. طبیعی است که تعداد واقعی معتادان به مواد مخدر به دلیل عدم امکان شناسایی همه معتادان بیش از این است.

که احتمالاً تعداد دقیق مصرف کنندگان مواد مخدر در حدود پنج میلیون نفر است. پژوهش های مربوطه بیان کننده این واقعیت تلخ است که سالانه ۸۱۲ تن تریاک و ۲۹.۶ تن هروئین و مورفین در کل ایران مصرف می شود.

این در حالی است که روند استفاده از مواد مخدر در ایران همواره رو به رشد است و در سال ‌های اخیر، این افزایش مصرف از رشد جمعیت پیشی گرفته است.

بر اساس تحقیقات به عمل آمده، سالانه ۵ درصد به جمع معتادان جامعه ایران افزوده می شود.

فوت بر اثر سوء مصرف مواد مخدر

بر اساس گزارش ستاد مبارزه با مواد مخدر، آمار فوت شدگان سوء مصرف مواد مخدر از ۱۰۵ نفر در سال ۱۳۷۳ به ۳۱۵۸ نفر در سال ۱۳۸۱ رسیده و این آمار نشان می‌دهد که تعداد فوت شدگان در این مدت ۸ سال، بیش از ۳۰ برابر افزایش داشته است.

در سال ۱۳۸۲ ماهانه ۳۶۷ نفر (روزانه ۱۲ نفر) در اثر اعتیاد به مواد مخدر در کشور فوت کرده اند.

نکته قابل توجه دیگری که در آمار ارائه شده از سوی مقامات رسمی وجود دارد این است که در فاصله سال‌های۱۳۷۲ تا ۱۳۷۹ مصرف مواد مخدر در ایران دو برابر افزایش داشته است.

نکته نگران کننده دیگر در آمار منتشر شده، کاهش سن مصرف مواد مخدر در جامعه ایران در سال های اخیر و شیوع این پدیده شوم در جامعه دانش آموزی است. سهم کسانی که اعتیاد آن ها قبل از ۱۵ سالگی را بین ۱۵ تا ۱۹ سالگی آغاز شده فقط در عرض دو سال به ترتیب از یک درصد به ۳.۳ درصد و از ۱۲ درصد به ۲۲.۲ درصد افزایش یافته است.

در این دوره، تعداد کسانی که قبل از ۱۹ سالگی معتاد شده‌اند تا دو برابر افزایش داشته است. این در حالی است که در دهه اخیر نرخ افزایش قیمت مواد مخدر از نرخ تورم کالاهای مصرفی، کمتر بوده است.

وجود ۳۰۰ هزار معتاد تزریقی، ارتباط مستقیم ۶۰ درصد طلاق های کشور با اعتیاد، وارد آمدن سالانه بین ۴ تا ۵ هزار میلیارد تومان خسارت مالی از این طریق به کشور و مرگ روزانه ۱۰ تا ۱۲ معتاد از معضلات و مشکلات موجود در کشور است.

بر اساس آمارها، شیوع اعتیاد در کشور بیش از ۷ تا ۸ درصد جمعیت بالغ کشور است. در حالی که در کشورهای صنعتی یک تا دو درصد است. ۶۰ درصد زندانیان در کشور، به دلیل جرائم مرتبط با مواد مخدر، در زندان هستند.

در حالی که اعتیاد، عامل ۴۰ درصد سرقت ها، ۶۰ درصد طلاق ‌ها، ۶۵ درصد کودک آزاری و همسرآزاری و بیش از ۷۰ درصد ابتلا به ایدز در کشور است.

روزانه ۴ تن مواد مخدر در کشور مصرف می‌شود و هر فرد معتاد قادر است ده نفر دیگر را نیز به اعتیاد آلوده کند. نتایج بررسی مشترک دفتر کنترل مواد مخدر سازمان ملل و سازمان بهزیستی بین سال‌های۱۳۷۷ تا ۱۳۷۸ بیانگر این امر است که ۹۳.۴ درصد از معتادان ایرانی را مردان متأهل بین ۲۳ تا ۴۴ ساله تشکیل می دهند که این افراد می‌توانند به نوعی بر روی سایر اعضاء خانواده نیز تأثیر منفی بر جای بگذارند.

طبق برآوردهای نیروی انتظامی و ستاد مبارزه با مواد مخدر از لحاظ جنسیت، آمار کلی معتادان، شامل ۹۵ درصد مرد و ۵ درصد زن است که ۷۳ درصد از مردان و زنان معتاد متأهل و اکثراً بی‌سواد و کم ‌سواد هستند. طبق آمار سال ۱۳۸۰ بیش از ۴۰ هزار نفر در ایران اکستازی را تجربه کرده‌اند.

Islamic Revolution and Addiction

اعتیاد در نوجوانان

مصرف سیگار در بین دختران دانش آموز افزایش یافته است. ۵۰ درصد دختران دانش آموز تهرانی، شایع ترین اماکن مصرف سیگار را منزل، ۱۲ درصد مهمانی ها و ۷ درصد اماکن عمومی، ذکر کرده اند.

ازطرفی دیگر امروزه مصرف اکستازی، یکی از مشهورترین مواد اعتیاد آور در میان جوانان کشور به شمار می رود. بر اساس تحقیقات بدست آمده شمار مصرف‌کنندگان اکستازی، به سرعت رو به افزایش است، در حال حاضر مصرف اکستازی و به خصوص کراک روز به روز در حال افزایش است.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی، در خرداد ماه ۱۳۵۹ قانون گذاشته شد که طبق آن سهمیه تریاک معتادان لغو و دوره ای به مدت شش ماه به عنوان ترک اعتیاد مقرر شد.

در پایان شهریور ماه ۱۳۵۹ بازگیری معتادان سهمیه بگیرکه به عهده درمانگاه های عامل توزیع و کنترل سهمیه تریاک بود به اتمام رسید و بازگیری سایر معتادان در آذر ماه ۱۳۵۹ پس از اتمام مهلت قانونی شش ماهه درمان به پایان رسید و از این پس اعتیاد جرم و معتاد مجرم شناخته شد و بنا بر قانون، رسیدگی به مسئله معتادان در حوزه مسئولیت باز پروری برای معتادانی که تحت نظر دادسرای انقلاب در مراکز مهم مربوطه نگهداری می‌شدند تهیه و ارائه نمود.